Ramowe wymagania dla przygotowania pracy dyplomowej (licencjackiej i magisterskiej)

Opracowanie: Mieczysław A. Kłopotek i Krzysztof Trojanowski
Niniejsze wymagania obowiązują: od roku akademickiego: 2004/2005

Załozenia ogólne

Wykonanie pracy dyplomowej licencjackiej obejmuje wykonanie określonego przez promotora eksperymentu (programistycznego, zastosowania metody/systemu, porównania metod/systemów, projektowania, dowodzenia twierdzenia lub innego eksperymentu) oraz przygotowanie pracy pisemnej o ustalonym formacie i właściwie obłożonej w stosownej liczbie egzemplarzy.

Praca licencjacka pisemna winna obejmować ok. 30-60 stron maszynopisu.

Praca magisterska pisemna winna obejmować ok. 60-120 stron maszynopisu.

Limity te dotyczą wyłącznie tekstu pracy: od spisu treści do bibliografii - bez załączników.

Praca winna być przygotowana w Wordzie, Open Office, LaTeX'u lub innym systemie desktop-publishing (wg ustalenia z promotorem) i oprócz formy drukowanej promotor winien otrzymać wersję elektroniczną.

Podstawowym elementem pracy licencjackiej jest samodzielne wykonanie dużego projektu programistycznego, natomiast praca magisterska winna się charakteryzować ponadto oryginalnym wkładem własnym do rozwiązania zagadnienia teoretycznego rozpatrywanego w pracy.

Układ ramowy pracy

Praca pisemna winna mieć następujący układ ramowy:
  1. Strona tytułowa(wg wzoru II AP: winna zawierać tytuł pracy, nazwisko i imię autora, promotora, miesiąc, rok i miejsce złożenia).
  2. Oświadczenie studenta, że praca została wykonana samodzielnie.
    Uzasadnienie wymogu oświadczenia: Art. 115 Ustawy o prawie autorskim:
    1. Kto przywłaszcza sobie autorstwo albo wprowadza w błąd co do autorstwa całości lub części cudzego utworu podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 3.
    2. Tej samej karze podlega, kto rozpowszechnia bez podania nazwiska lub pseudonimu twórcy cudzy utwór w wersji oryginalnej albo w postaci opracowania, ....
  3. Spis treści.
  4. Ewentualny wykaz skrótów i oznaczeń stosowanych w pracy.
  5. Wstęp: cel, motywacja, metodologia pracy, układ pracy.
  6. Część opisowa (opis wyników studium literaturowego relewantnych dla tematu pracy): W podsumowaniu części opisowej - uzasadnienie eksperymentu planowanego w części doświadczalnej.
  7. Część doświadczalna:
  8. Dyskusja: ocena wiarygodności wyników, ich oryginalności, porównanie ze znanymi z literatury itp.
  9. Podsumowanie/wnioski: najważniejsze osiągnięcia pracy, wynikające wnioski dla ewentualnych dalszych badań (Podsumowanie winno opierać się w całości na materiale zawartym w pracy).
  10. Literatura.
  11. Ewentualny indeks rzeczowy.
  12. Ewentualne załączniki.
Termin "eksperyment" należy rozumieć szeroko, stosownie do tematu pracy. Przykładowo eksperymentem może być:

Wymagania formalne dotyczące tekstu pracy

Poniżej znajdują się wymagania formalne dotyczące stałych elementów tekstów wszystkich prac dyplomowych. Wymagania te dotyczą:

  1. literatury,
  2. sposobów cytowania literatury,
  3. prezentacji tabel i rysunków,
  4. zamieszczania i korzystania z wzorów i symboli,
  5. załączników do pracy.

Literatura

W spisie literatury należy umieszczać tylko te pozycje, które są cytowane w pracy.

Spis literatury należy przygotować w układzie alfabetycznym.

Kolejne elementy pojedynczej pozycji bibliograficznej:

  1. Nazwiska autora(ów) pisane w kolejności: najpierw nazwisko, potem inicjały imion.
  2. Dwukropek, który rozdziela informacje o autorach od tytułu pracy.
  3. Tytuł pracy: kursywą, jeżeli jest to tytuł książki, lub standardową czcionką w pozostałych przypadkach.
  4. Po tytule kropka.
  5. Informacje na temat wydawnictwa:
  6. Kropka.
Pozycje literaturowe w spisie literatury można przy tym oznaczać:

Przykład:
[1] Quinlan J.R.: Improved use of continuous attributes in C4.5. Journal of Artificial Intelligence Research 1996 (4), str. 77-90.
[2] Quinlan J.R.: C4.5: Programs for Machine Learning. Morgan Kaufmann, San Mateo, CA, 1993.
[3] Quinlan J.R.: Learning with continuous classes. Adams N. and Sterling L. Eds., Proceedings of the 5th Australian Joint Conference on Artificial Intelligence. World Scientific, Singapore 1992, str. 343-348.
[4] Frank, E., Wang, Y., Inglis, S., Holmes, G. Witten, I. H.: Using model trees for classification. http://www.cs.waikato.ac.nz/~ml/publications/1998/Frank-et-al-Model-Trees.pdf, data ostatniej modyfikacji 12.12.1999

Cytowanie literatury

Pozycje literaturowe cytuje się tak, jak się je oznacza, z tym, że pozycje oznaczone w spisie przez cyfrę z kropką cytuje się w nawiasie kwadratowym np [3]. Jeżeli chcemy zacytować grupę prac, to możemy to zrobić w jednym nawiasie kwadratowym, np. [3,7,24].

Jeżeli student zamieszcza w pracy cudzy rysunek, powinien bezwzględnie w podpisie pod rysunkiem podać źródło, a niezależnie od tego sprawdzić, czy kopiowanie rysunku jest dozwolone przez jego autora, a jeśli autor stawia warunki, student musi te warunki spełnić (np. poprosić o pisemna zgodę).

Jeśli student dosłownie przytacza tekst z cudzego artykułu, musi ująć go w cudzysłów, a za tekstem podać odnośnik literaturowy. Jeśli cytat jest z książki, dodatkowo trzeba podać numer strony.

Dosłowne przytaczanie cudzych stwierdzeń winno się ograniczyć do niezbędnego minimum, zdroworozsądkowym limitem ilości cytowanego tekstu jest 10 linijek łącznie. Generalnie należy raczej starać się wyrazić zawartą w cytowanym tekście informację swoimi słowami. Nawet jednak, gdy treści wzięte z literatury opisywane są własnymi słowami, należy podać odnośnik do odpowiedniej pozycji w załączonym spisie literatury. W przypadku większych tekstów bazujących na jednej pozycji bibliograficznej należy na początku zapowiedzieć, iż np. informacje podane w poniższym akapicie lub podrozdziale w całości pochodzą z pozycji bibliograficznej [xx]. Każde stwierdzenie nie poparte pozycją bibliograficzną jest traktowane jako własne uzyskane w trakcie badań i konieczne jest dla niego uzasadnienie poprzez przedstawienie przez studenta własnych potwierdzających je wyników.

Tabele i rysunki

Wszystkie tabele i wszystkie rysunki muszą być ponumerowane i podpisane.

Na rysunkach należy zaznaczyć, jakie pojęcia (czas, prędkość, częstotliwość ..) reprezentują poszczególne osie współrzędnych. Należy też zaznaczyć, co reprezentuje wykres serii danych. W przypadku prezentacji kilku serii danych na jednym rysunku, muszą się one wyraźnie różnić krojami linii, lub kolorami. Informacje te należy podać na wszystkich rysunkach, nawet jeżeli w pracy występują całe grupy rysunków dotyczące tych samych pojęć oraz wartości pomiarowych.

Na każdy rysunek i na każdą tabelę należy się powołać w tekście wyjaśniając, w jaki sposób uzyskano wyniki tam zawarte i jak je interpretować.

Pseudokod i schematy blokowe traktujemy dokładnie w taki sam sposób jak rysunki.

Wzory i skróty

Wszystkie wzory, na które się powołujemy powinny być numerowane. Numery wzorów ujmujemy w nawiasy okrągłe zarówno przy numerowaniu, jak i przy powoływaniu się na nie.

Wszystkie symbole użyte we wzorach powinny być objaśnione przed pierwszym wystąpieniem tego wzoru w tekście, lub bezpośrednio za wzorem.

Każde pojęcie wykorzystane w pracy powinno być we wszystkich wzorach jednolicie oznaczone tym samym symbolem. Różne pojęcia powinny być oznaczone różnymi symbolami.

Jeżeli autor używa więcej niż 10 symboli w swojej pracy, na początku pracy (po spisie treści, ale przed wstępem) powinien umieścić wykaz stosowanych oznaczeń i symboli.

Każdy skrót należy zawsze objaśnić bezpośrednio po jego pierwszym użyciu w tekście.

Załączniki do pracy

Do pracy należy załączyć CD zawierający:

  1. tekst źródłowy pracy (plik w formacie MSWord, OpenOffice, LaTeX (z dołączonymi rysunkami),
  2. kod źródłowy programu,
  3. kod wykonawczy programu,
  4. szczegółowa instrukcja kompilacji i instalacji programu,
  5. instrukcja użytkowania programu,
  6. szczegółowe wyniki wszystkich eksperymentów, na które autor powoływał się w swojej pracy.

Ramy czasowe - czarny scenariusz dla studenta

Ponieważ pracę trzeba złożyć do początku czerwca, więc student powinien:

W semestrze zimowym:

  1. do końca października zgłosić się do promotora/opiekuna po wytyczne literaturowe oraz ogólny zakres pracy (w tym implementacji). Należy się liczyć z tym, że większość, jeżeli nie całość literatury, będzie napisana w języku angielskim,
  2. do połowy stycznia winien przedłożyć pisemne opracowanie z badań literaturowych ze wskazaniem materiałów do bezpośredniego wykorzystania w implementacji,
  3. do końca semestru zimowego powinien powstać prototyp aplikacji, który wraz z opracowaniem pisemnym stanowi podstawę do zaliczenia semestru (uwaga: promotorzy rozliczają się przed kierownikiem zakładu z przyjęcia opracowania pisemnego oraz prototypu aplikacji, dlatego niniejszy warunek zaliczenia jest obligatoryjny dla wszystkich studentów, zarówno studiów licencjackich jak i magisterskich, niezależnie od ich aktualnej sytuacji życiowej, osobistej i materialnej),
  4. do początku semestru letniego winien uzgodnić szczegółową koncepcję rozbudowy implementacji i szczegółowy plan badań.

W semestrze letnim:

  1. do połowy kwietnia zakończyć prace implementacyjne,
  2. do końca kwietnia zakończyć eksperymenty,
  3. od tego momentu cały swój czas poświęcać na pisanie pracy dyplomowej (nie pić, nie palić, i nie robić wszystkich innych rzeczy na 'p', które są bezproduktywne z punktu widzenia pracy dyplomowej),
  4. w ostatnim tygodniu maja przedłożyć promotorowi do przejrzenia ostateczną wersję pracy - spełniającą wyżej wspomniane wymogi formalne (układ ramowy i wymagania formalne), tak by można się było skupić na jej MERYTORYCZNYM dopracowaniu w ramach intensywnych konsultacji z promotorem.
Powyższe terminy są NAJPÓŹNIEJSZE z możliwych.

Powrót do strony głównej Zakładu Sztucznej Inteligencji.